Егін жинау науқаны – әрбір күн мен әрбір центнер астық таразыға түсетін аса жауапты кезең. Дегенмен, күннің ыстық әрі құрғақ болуы, тез тұтанғыш материалдардың (сабан, топан, шаң) көптігі және техниканың тоқтаусыз жұмыс істеуі бұл кезеңде өрт қаупін айтарлықтай арттырады. Пайдаланылған газдарды шығаратын түтіктен ұшқан кішкентай ұшқын немесе қызып кеткен подшипник санаулы минуттар ішінде ондаған адамның еңбегін және жүздеген гектар алқапты күлге айналдыруы мүмкін.
Осыған байланысты, Төтенше жағдайлар бөлімі егін жинау жұмыстары кезіндегі негізгі өрт қауіпсіздігі талаптарын қаперге салады.
1. Техниканы дайындау және жабдықтау
Алқаптағы өрттің шығуына басты себеп – егін жинайтын және автотрактор техникаларының техникалық ақаулары.
Ұшқын сөндіргіштер – міндетті: Егін жинауға, тасымалдауға және
мал азығын дайындауға тартылған барлық техника (комбайндар, тракторлар, жүк автомобильдері) міндетті түрде жарамды ұшқын сөндіргіштермен (искрогаситель) жабдықталуы тиіс.
Алғашқы өрт сөндіру құралдары: Әрбір техника бірлігі жарамды өрт
сөндіргіштермен (кем дегенде екі ұнтақты немесе көмірқышқылды өрт сөндіргіш), өртке қарсы кенеп матамен (кошма) және күректермен жасақталуы керек.
Тұрақты тазалау: Пайдаланылған газдардың коллекторларын,
жүйелерін және айналмалы механизмдерді күн сайын шаңнан, сабаннан және жабысқан күйеден тазартып отыру қажет. Шаң-тозаңға толған тораптың (узел) қатты қызуы – өрттің шығуына тікелей жол.
Электр жабдықтары: Сымдар сенімді түрде оқшаулануы және ұшқын
шығу мүмкіндігін болдырмау үшін механикалық зақымданудан қорғалуы тиіс.
2. Алқаптағы жұмыстарды ұйымдастыру
Жаппай егін жинау басталғанға дейін алқаптарды дұрыс дайындау қажет.
Алқаптарды жырту және бөлу: Үлкен аумақты өңделмеген алқапты ені
8 метрден кем емес шабылған жолақтар арқылы ауданы 50 гектардан аспайтын учаскелерге бөлу керек. Шабылған жолақтардың ортасынан ені 4 метрден кем емес жер жыртылуы тиіс.
Қорғаныс минералданған жолағы: Егістік алқаптары орман
алқаптарына, автомобиль және теміржолдарға шектесетін жерлерде ені 4 метрден кем емес жолақпен шабылып, жыртылуы керек.
Арнайы техниканың кезекшілігі: Егін жинау кезеңінде өрт шыға
қалған жағдайда оның ошағын дереу оқшаулап жырту үшін тікелей алқаптарда соқасы бар трактордың, сондай-ақ су құйылған цистернаның кезекшілігін ұйымдастыру ұсынылады.
3. Қатаң тыйым салынады
Егін жинау алқаптарында жұмыс істеу кезінде мыналарға үзілді-кесілді тыйым салынады:
Алқаптарда сабақтарды, егіннен кейінгі қалдықтарды өртеуге
және от жағуға;
Арнайы жабдықталмаған орындардан тыс жерде темекі шегуге
(комбайндарда, тракторларда және дайындалған шөп/сабан жанында темекі шегуге қатаң тыйым салынады);
Техниканың қозғалтқышы жұмыс істеп тұрған кезде тікелей алқапта жанармай құюға;
Піскен егінге және өнім жинау пункттеріне жақын жерде дәнекерлеу
және басқа да отпен орындалатын жұмыстарды жүргізуге.
Өрт шыға қалған жағдайда не істеу керек?
Дереу 101 немесе 112 нөмірі бойынша құтқару қызметіне хабарласып,
оқиғаның нақты орнын көрсетіңіз.
1. Қолда бар алғашқы құралдармен (өрт сөндіргіштермен, сумен, топырақ
шашу арқылы) өртті сөндіруге кірісіңіз.
2. Құрғақ сабақтар арқылы өрттің таралуын тоқтату үшін, жану ошағын соқасы бар трактормен айналдыра жыртыңыз.
3. Техниканы қауіпті аймақтан алып шығыңыз.
